Odštampana prva knjiga na srpskom jeziku „Oktoih prvoglasnik“

Prva srpska štamparija u Cetinju štampala je 1494 godine prvu knjigu na srpskom jeziku – „Oktoih prvoglasnik“ Đurđa Crnojevića i štampara Makarija, jednu od najviše korišćenih bogoslužnih knjiga u Srpskoj pravoslavnoj crkvi. Do 1496. godine, Obodska štamparija štampala je i „Oktoih petoglasnik“, „Psaltir s posljedovanjem“, „Četvorojevanđelje“ i „Molitvenik“. „Oktoih“ (grčki osmoglasnik) je sastavljen od osam krugova crkvenih pesama i osam glasova za pojanje. Knjiga je štampana ćirilicom, u crvenoj i crnoj boji, po ugledu na stare slovenske liturgijske knjige, s utisnutim skromnim ukrasima (tri zastavice, četiri inicijala i vodeni znak vage).

Rođen je 1785 godine Jakob Grim, nemački filolog, bibliotekar i profesor u Berlinu. Sa bratom Vilhemom izdavao je nemačke narodne bajke i time obratio pažnju naučnika ne samo na narodne umotvorine nego i na narodni govor (dijalekte), dok se do tada proučavao samo književni jezik. Najznačajnije delo mu je „Nemačka gramatika“ u četiri sveske. Bio je prijatelj Vuka Karadžića i nemačkoj publici je predstavljao Vukove zbirke, a preveo je kako srpske narodne pesme, tako i Srpsku gramatiku iz 1814. godine.

Džejms Plimpton (James Plimpton) iz Njujorka patentirao je 1863 godine rolšue na četiri točkića.

Rođen je 1890 godine srpski političar i slikar jevrejskog porekla Moša Pijade, predsednik Skupštine FNRJ. Slikarstvo je učio u Beogradu, Minhenu i Parizu. Posle Prvog svetskog rata, napustio je ideje jugoslovenskog nacionalnog revolucionara, prišao Komunističkoj partiji Jugoslavije i 1921. postao član njenog Izvršnog biroa. Zbog štampanja ilegalnog organa Centralnog komiteta KPJ „Komunist“, osuđen je 1925. na 20 godina robije. U zatvoru je preveo „Kapital“, „Bedu filozofije“ i „Manifest komunističke partije“ Karla Marksa. U Crnoj Gori je 1941. u Drugom svetskom ratu bio partijski rukovodilac i taj period istorija nije potpuno osvetlila, posebno njegovu ulogu u fizičkim likvidacijama političkih protivnika. Izradio je 1942. prve propise o radu narodnooslobodilačkih odbora, na Drugom zasedanju AVNOJ-a krajem novembra 1943. u Jajcu bio je potpredsednik Predsedništva, a 5. novembra je u tom gradu osnovao Novinsku agenciju Tanjug.

 

Post Author: Milan

Ostavi komentar